صله مختلف است يعنى صله‌اى كه دربارهء درجهء اوّل مثل پدر ، مادر و فرزند است ، غير از آن صله‌اى است كه دربارهء وابستگان درجهء دوم است . صله چيست ؟ صله يك معناى عرفى دارد كه داشتن نوعى رابطه است كه اين رابطه مختلف است ، گاهى رابطه به اين است كه زندگى پدر و مادرى را كه در مضيقه هستند تأمين كند ، ( وجوب نفقه مصداق صلهء رحم است ) و گاهى وجوب نفقه نيست ، بلكه خبر داشتن از بيماران آنها و كمك كردن به گرفتاريها و مشكلات آنها در حد توان ، مصداق صله است ، و گاهى با يك سلام ، صلهء رحم صورت مىگيرد ، به عبارت ديگر طورى باشد كه او را بيگانه ندانند . فلسفهء صلهء رحم چيست ؟ اسلام روى مسألهء وحدت وانسجام خيلىسرمايه‌گذارى مىكند به همين جهت وحدت را چند مرحله‌اى كرده است ، مرحلهء اوّل وحدت در خانواده و مرحلهء دوم وحدت در بين فاميلها و مرحلهء بعد وحدت در كل مؤمنان وجامعهء اسلامى است ، چرا كه هميشه براى اصلاح ، تقويت و پيشرفت جامعه ، وحدت ، از ضروريّات است ؛ و با پيشرفت و تقويت تمام واحدهاى كوچك ، اجتماع عظيم ، خود به خود اصلاح خواهد شد . وحدت هزينهء زيادى لازم دارد ، در صورتى كه تفرقه با يك سوء ظن حاصل مىشود . اهمّيت صلهء رحم تا حدّى است كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله مىفرمايد : « صِلَةُ الرَّحِمِ تَعْمُرُ الدِّيارَ وَتَزِيدُ فى الأعمارِ و إن كانَ أهْلُها غَيْرَ أخيارٍ ؛ پيوند با خويشاوندان شهرها را آباد مىسازد ، و بر عمرها مىافزايد ، هر چند انجام دهندگان آن از نيكان نباشند » . « 1 » و نيز امام صادق عليه السلام مىفرمايد : « صِلْ رَحِمَكَ وَلو بِشَرْبَةٍ مِن ماءٍ ، و أفْضَلُ ما يُوصَلُ بِهِ الرَّحِمُ كَفُّ الأذى عنها ؛ پيوند خويشاوندى خويش را حتّى با جرعه‌اى از آب محكم كن و بهترين راه براى خدمت به آنان اين است كه ( لااقل ) از تو آزار و

--> ( 1 ) سفينة البحار ، ج 1 ، ص 514 .